Je was gestopt, of je gebruik was flink minder geworden, en toch heb je weer gebruikt. Veel mensen schamen zich daarvoor en denken dat alles voor niets is geweest. Dat is niet zo. In dit artikel lees je wat terugval is, waarom het kan gebeuren en wat je dan kunt doen, voor jezelf en voor iemand die je steunt.
Wat is terugval
Jellinek beschrijft terugval als weer gebruiken na een periode waarin je niet of minder gebruikte. Volgens Thuisarts kan dat ook na een lange tijd gebeuren, bijvoorbeeld op een feest of in een moeilijke periode. Meestal is er een aanleiding. Denk aan verdriet, angst, eenzaamheid, somberheid of een ingrijpende gebeurtenis zoals een relatiebreuk, het verlies van werk of een overlijden. Een terugval komt dus zelden uit het niets.
Terugval kan bij herstel horen
In de verslavingszorg wordt terugval vaak gezien als een onderdeel van de verslaving zelf, zo vertelt een verpleegkundig specialist van Tactus. Het is een normaal onderdeel van het proces, ook al is het voor de persoon zelf vaak moeilijk. Een terugval kan inzicht geven in hoe de verslaving werkt. Thuisarts zegt het zo: één uitglijder betekent niet dat je hebt gefaald. Kijken naar wat eraan voorafging kan je helpen om je een volgende keer beter voor te bereiden.
Schaamte is vaak de grootste drempel
Een terugval gaat vaak gepaard met schaamte. Sommige mensen zien het als falen, voelen dat ze niet kunnen veranderen en geven op. Ook negatieve gedachten zoals dat alles nu verloren is, kunnen volgens Jellinek leiden tot meer gebruik. Juist dan is het belangrijk om niet alleen te blijven. Mensen verschillen in hoe snel ze erover kunnen praten. Sommigen vertellen het meteen, anderen hebben er tijd voor nodig. Beide zijn menselijk. Hulp vragen na een terugval is geen teken van zwakte, maar kan juist een stap richting herstel zijn.
Wat je kunt doen na een terugval
Zie het als een leermoment en niet als een ramp.
Kijk in welke situatie het gebeurde en bedenk hoe je daar een volgende keer anders mee omgaat.
Probeer zo snel mogelijk weer op koers te komen in plaats van op te geven.
Schrijf op wat je triggert en praat over moeilijke gevoelens met iemand die je vertrouwt.
Bereid je voor op risicovolle momenten, zoals na een succes of als je je somber voelt. Bedenk vooraf hoe je dan met de drang omgaat.
Thuisarts adviseert om contact op te nemen met je huisarts als je een terugval voelt aankomen, of als je merkt dat stoppen alleen niet lukt. De huisarts kan je doorverwijzen naar de verslavingszorg. Daar kun je ook zelf terecht, bijvoorbeeld bij Jellinek. Over het gebruik van medicijnen of het afbouwen van een middel beslis je altijd samen met een arts of de verslavingszorg.
Als iemand om wie je geeft terugvalt
Ben je naaste, partner of vriend, dan weet je hoe zwaar dit kan zijn. Uit het verhaal van Tactus komt naar voren wat helpt: veroordeel de ander niet en geef tijd en ruimte, want niet iedereen kan er meteen over praten. Benoem ook wat goed ging, zoals dat iemand om hulp heeft gevraagd. Kennis over verslaving binnen de familie en omgeving kan ook helpen. Vergeet jezelf niet: ook jij mag steun zoeken.
Hulp bij nood en ondersteuning in het dagelijks leven
Heb je gedachten aan zelfdoding of zit je in acute nood? Dan kun je dag en nacht terecht bij 113 Zelfmoordpreventie. Bel gratis 0800 0113 of chat via 113.nl. Is iemand in levensgevaar, bel dan direct 112. Buiten kantooruren kun je bij spoed terecht bij de huisartsenpost. Van Heugten Hulpverlening biedt zelf geen crisisondersteuning.
Na een terugval kan het helpen als iemand met je meekijkt naar je dagelijks leven: je dagindeling, je geldzaken, je contacten en wat je nodig hebt om moeilijke momenten door te komen. Bij Van Heugten Hulpverlening heb je een vaste casemanager. Samen stellen jullie een begeleidingsplan op en jij houdt de regie. Na aanmelding neemt een casemanager direct contact met je op en er is geen wachttijd. De begeleiding vindt plaats bij jou thuis of op een plek in de buurt, op werkdagen tussen 08:00 en 17:00 uur, en wordt meestal vergoed via de Wmo. Je betaalt dan alleen de eigen bijdrage van het CAK. Het is begeleiding en geen behandeling, het kan dus een aanvulling zijn op de hulp van de verslavingszorg. Lees meer over wanneer ambulante begeleiding past en voor wie wij er zijn.
Bronnen: Jellinek: Wat kan ik doen als ik terugval, Thuisarts: Ik ben gestopt met alcohol drinken en wil dat volhouden, Tactus: Stap voorwaarts of terug bij af, 113 Zelfmoordpreventie: Telefonische hulplijn.
Direct aanmelden
Twijfel je of wij iets voor je kunnen betekenen? Meld je vrijblijvend aan via het aanmeldformulier of bel 085 130 41 60.